Arheološko blago Najčitanije 

Konopljare više nema ali su ostaci njene prošlosti sačuvani

Stalna postavka Narodnog muzeja u Kruševcu uskoro bi mogla da bude bogatija za nove vredne arheološke predmete pronađene na trasi Moravskog koridora. Pored izuzetno važnih nalaza na novootkrivenom lokalitetu Arčinovica kod Trstenika, o kojima smo pisali, da budu deo stalne arheološke zbirke muzeja u Kruševcu zavređuju i pojedini predmeti pronađeni na lokalitetu Konopljara u kruševačkom predgrađu Čitluk. Konopljara je prvi put istraživana devedesetih godina prošlog veka zbog izgradnje magistralnog puta, a kako se taj put sada širi u Moravski koridor ukazala se potreba i da se istraživanja prošire. “Iskopavanja su…

Share
Read More
Arheološko blago 

Arčinovica – nova arheološka priča iz ranog srednjeg veka

Zahvaljujući radovima na izgradnji Moravskog koridora arheološka mapa Srbije bogatija je za jedan novi lokalitet. Reč je o Arčinovici, lokalitetu koji je otkriven tri meseca pre početka gradnje trase Moravskog koridora, u selu Selište kod Trstenika. “Mi smo u toku tri nedelje istraživanja, u junu ove godine, na površini od nekoliko hektara, otvorili dvadeset iskopa i ustanovili dva horizonta života na lokalitetu. Jedan je iz praistorijskog razdoblja, iz mlađeg gvozdenog doba, a drugi je ranosrednjevekovni horizont, za nas mnogo interesantniji, jer se u ovom delu Zapadnog pomoravlja retko nalazi,” ističe…

Share
Read More
Arheološko blago Najčitanije 

Istorijski trenutak za srpsku arheologiju

Zahvaljujući radovima na izgradnji Moravskog koridora zabeležen je jedan istorijski važan događaj za srpsku arheologiju. Na lokalitetu Divlje polje u Ratini kod Kraljeva, koje se nalazi na samom ušću reke Ibar u Zapadnu Moravu, na trasi budućeg autoputa, otkriveno je neolitsko naselje sa četrnaest zbijenih kuća, pravilno orjentisanih u smeru severozapad – jugoistok, koje se nalaze na površini oko pola hektara, i sve to je prvi put u jednom sloju, u jednoj celini, fotografisano dronom. “Zbog izgradnje Moravskog koridora javila se potreba za arheološkim iskopavanjem koje je desetostruko veće od…

Share
Read More
Arheološko blago Najčitanije 

Konarevo, u postupku zaštite

Arheološki lokalitet u Konarevu kod Kraljeva primer je lokaliteta koji se decenijama, zbog nepostojanja pravne zaštite i zbog želje za sticanjem profita, uništava. Nalazi se pored Ibarske magistrale, gde su cene placeva visoke, i gde meštani imaju želju da ih prodaju, a investitori da na njima izgrade poslovne objekte. Tako je u samom središtu lokaliteta izgrađena OMV pumpa, a da bi se lokalitet zaštitio od daljeg devastiranja, Zavod za zaštitu spomenika kulture u Kraljevu, pokrenuo je postupak kojim će on dobiti status zaštićenog nepokretnog kulturnog dobra. “Godinama je trajala eksploatacija…

Share
Read More
Arheološko blago Najčitanije 

Čuvanje arheološkog blaga-izazovi

Arheološko kulturno nasleđe je najbrojnije nasleđe na teritoriji Srbije i istovremeno najmanje istraženo nasleđe. Podaci Zavoda za zaštitu spomenika kulture u Kraljevu, koji obuhvata 25 opština i četiri upravna okruga, pokazuju da u svakoj opštini postoji u proseku oko stotinu arheoloških lokaliteta i tek dvadeset do pedeset objekata graditeljskog nasleđa. Međutim, nemaju svi arheološki lokaliteti pravnu zaštitu. U Srbiji je trenutno zaštićeno 191 arheološko nalazište, 18 je među nepokretnim kulturnim dobrima od izuzetnog značaja a 25 od velikog značaja. Arheologija je u Srbiji zapravo veoma mlada nauka. Prva arheološka iskopavanja…

Share
Read More
Arheološko blago 

Rudnik bakra “Prljuša”, veliki praistorijski rudnik

Veliko rudno bogatstvo Rudnika eksploatisano je od praistorije, kroz sve vremenske epohe, do danas. Dragocene praistorijske tajne otkriva rudnički lokalitet Prljuša na jugozapadnim padinama Malog Šturca. Prljuša je srpska reč i označava spaljeno zemljište, tlo bez vegetacije. Na Prljuši se površinski, pored malahita, pojavljuju gorski kristal i sivozeleni kristalasti škriljci, kamene sirovine korišćene još tokom neolita za proizvodnju oruđa. Ovaj lokalitet je probno istraživan 1981. i 1987. godine, a od 2010. godine sistematski se istražuje u okviru projekta „Prospekcija Malog Šturca: istraživanje praistorijskog rudarstva“ Arheološkog instituta u Beogradu, u saradnji sa…

Share
Read More
Arheološko blago Kulturno nasleđe Najčitanije 

Zapadna Morava, srpska paleolitska dolina

Nakon što je studentkinja arheologije Marijana Stojanić na svom imanju u Samailima kod Kraljeva, na lokalitetu “Vlaška glava”, 2008. godine pronašla kamene paleolitske alatke, daljim istraživanjima utvrđeno je da duž desne obale Zapadne Morave u čačansko-kraljevačkoj klisuri postoji preko trideset lokaliteta sa masom paleolitskih alatki na otvorenom. Usled dejstva padavina i erozije zemljišta arheološki slojevi su uništeni, ali kako su alatke napravljene od silikatnih stena, one su ostale. “Pokazalo se da je čačansko-kraljevačka kotlina srpska paleolitska dolina. Zašto? Na kojoj god njivi da se pogleda, gde god da su tražene…

Share
Read More
Arheološko blago Kultura Najčitanije 

Od zapuštene tvrđave do turističke destinacije

​Tvrđavu Maglič u Ibarskoj dolini svake godine poseti nekoliko hiljada stranih i domaćih turista zahvaljujući, između ostalog, višegodišnjem propagandnom radu Turističke organizacije Kraljeva, ali i pored toga, Maglič je još uvek daleko od stvaranja prave turističke destinacije. Razloga za to je više i oni se moraju prioritetno rešavati, kako bi Maglič konačno dobio svoje zasluženo mesto u turističkoj ponudi grada Kraljeva, ističu u Turističkoj organizaciji Kraljeva. “Svakako da je ”posao svih poslova” izgradnja novog mosta preko reke Ibar, jer je sadašnji privremeni viseći most zvanično zabranjen za upotrebu i krajnje…

Share
Read More
Arheološko blago Kultura 

Maglič, veličanstveni srednjevekovni grad

​Srednjevekovno utvrđenje Maglič nalazi se u Ibarskoj klisuri, 20-tak kilometara od Kraljeva, na dominantnoj uzvišici, oko koje reka Ibar pravi oštru okuku, čime je podnožje ove nakada neosvojive tvrđave okruženo sa tri strane. Ne zna se tačno kada je Maglič izgrađen, ali se smatra da ga je najverovatnije u XIII veku podigao kralj Uroš I da bi sprečio prodor mongolskih osvajača kroz klisuru i na taj način zaštitio prilaz svojoj zadužbini manastiru Sopoćani i Nemanjinoj Studenici. ​Druga pretpostavka je da ga je početkom istog veka podigao Urošev otac Stefan Prvovenčani,…

Share
Read More
Arheološko blago Kultura Najčitanije 

Praljudi na Balkanu

Srpski arheolozi dugo su se bavili vinčanskom kulturom, koja se u periodu od 5300 do 3600 godina pre nove ere razvila na području od srednje Mađarske do Vardara i od istočne Bosne do Transilvanije i ubraja se u red zaista zanimljivih i naprednih kultura neolita, tj. mlađeg kamenog doba. Baveći se neolitom, domaći arheolozi su u drugi plan stavljali paleolit ili starije kameno doba, koje je trajalo od pre oko 3,3 miliona godina do pre oko 10 000 godina pre sadašnjosti. Pokazalo se da je i naša zemlja bogata paleolitskim…

Share
Read More